Videolar Linkler RSS Site Haritası
 
 
 
 
Untitled Document
» Konular / / “Ermeni Diasporası Asıl Neye Hizmet Ediyor?”

Yazarlar
  Mehmet Seyfettin EROL
  Hacked By Er0iN || Yalnızlık sert gelir ...
  Alaeddin YALÇINKAYA
  Hacked By Er0iN || Yalnızlık sert gelir ...
  Elşan İZZETGİL
  Hacked By Er0iN || Yalnızlık sert gelir ...
  Ceren GÜRSELER
  Hacked By Er0iN || Yalnızlık sert gelir ...
  Musa KARADEMİR
  Hacked By Er0iN || Yalnızlık sert gelir ...
  İsmail CİNGÖZ
  Hacked By Er0iN || Yalnızlık sert gelir ...
Diger yazarlar »
  Eklenme Tarihi: 2012-04-26
“Ermeni Diasporası Asıl Neye Hizmet Ediyor?”

Etimolojik olarak yunan dilinde yayılma manasına gelen “diaspora” kavramı halkın ya da etnik grubun, tarihi vatanının dışında yaşayan belirli bir kısmını içermektedir. Diasporanın özünde, yaşanılan ülkede bir varoluş mücadelesi söz konusudur.(1) Soğuk Savaş sonrası dönemde özellikle de SSCB’nin dağılma sürecinde sıkça kullanılmaya başlanılan “diaspora”, günümüzde de yaygın olarak duyduğumuz ve uluslararası politikada önemli olan olguya dönüştürülmüştür.

Dünyanın çeşitli ülkelerinde farklı milletlerin diasporaları mevcuttur. Küreselleşen dünyamızın da bir gerekliliği olarak birçok milletin diasporaları kendi kültürlerini yaşatma adına bir bakıma ana vatanlarının elçisi vazifesini görerek ikamet ettikleri ülkelerde de zenginlik oluşturmaktadırlar. Ancak Ermeni diasporası bunlardan farklılık arz ederek kendini “hayali davasına” adamış bir niteliğe sahiptir. 1980’lerden itibaren kullanılmaya başlanılan “Ermeni diasporası” kavramı sanki uzun müddet dondurulmuş bir olgunun tezahürü olarak ortaya çıkmış, 1991’de kurulan Ermenistan devletinin de dini, ideolojik ve milli yapısını oluşturmuştur.

Kendilerinden olmayan tüm milletleri ve dinleri öteki olarak algılayan bir milletdir Ermeni milleti. Dört ilahi kitaba mensub olmadıklarını iddia eden Ermeniler, kendilerinin Nuh Peygamberin oğlu olan Yasef’e bağlı bir millet olduğunu savunarak kendilerine ait Grigoryan adı ile bilinen bir dini mezhep ortaya çıkararak,(2) Ermenilerin kutsal bir millet olduklarını ve Allah nezdinde farklı görüldüklerini lanse etmeye çalışmışlardır. Ayrıca Ermenilere zarar vermek isteyen her hangi bir millet veya topluluk olursa, onarın lanetleneceği safsatasını kendilerine ninnilerle inandırmışlardır.

Ermeni diasporası da bu formatdaki bir dini ve milli unsurlara dayanmakta, ninnilerinde bile yer alan düşman millet profilini Türklerle doldurmuşlardır. Özellikle 1915’den itibaren Ruslar’ın emperyalist politikalarının bir maşası olan Ermeniler hep ‘Büyük Ermenistan’ hayaliyle yaşamışlardır. Milli bilinclerini kaybetmemek için de ‘Türk düşmanlığı’ önemli bir unsur olsa da, Rusların asimilasyon ve baskı politikaları zamanla Ermenileri Avrupa ve ABD’ye göç ettirmiş ve bununla da Ermeni diasporası olgusu ortaya çımıştır.

Genelde devletler diasporalarını etnik bir zenginllik gibi görerek, bundan özellikle dış politikalarında fayda sağlamaya çalışırlar. Günümüzde Ermeniler beş kıtaya dağılarak yaklaşık 7 milyon nüfuslarıyla ikamet ettikleri ülkelerde nüfuzlu olmak için her türlü yola başvurmaktadırlar. Ermeni diasporasının dünya genelinde en kalabalık olduğu ülke iki milyona yakın nüfusuyla Rusya olsa da, en etkili olduğu ülke yaklaşık bir milyon beş yüz bin nüfusuyla ABD’dedir. Bu diasporaları sırasıyla Fransa, İngiltere ve diğer ülkeler izlemektedir.(3)

ABD eksenli bir dünya düzeninde, Ermeni diasporasının da etkin olduğu merkez ABD’dir. Önceleri diaspora faaliyetlerinin merkezi İstanbul ve Tiflis iken, 1915’ten sonra bu şehirlerin yerini Paris ve Boston almış, 1950’lerde Kahire, Halep ve Beyrut önemli olmuş ve 1990’larda nufus ve faaliyet yoğunluğu sebebiyle Los Angeles Ermeni diasporasının da merkezine çevrilmiştir.(4)

Ermeni diasporasının etkin olduğu merkezlerde ilk amacı Ermenistan devletinin varlığın korunması ve Ermenistan’ın iç yönetiminde birbaşa söz sahibi olabilmek ve politikaları yönlendirebilmektir. Bu bakımdan Ermeni diasporası sanki kendini tüm Ermeniler nezdinde kutsal, dokunulmaz bir konuma koymuştur. Bu konumunu koruya bilmek için de her türlü eyleme hazırdırlar. Halhazırda Ermeni diasporası bu “manevi” konumunu şirketleştirerek daha da zenginleştirmiş ve büyük bir lobbiye dönüşmüştür. Örneğin, Ermenilerin ABD Kongresi üyelerini etkileyebilmek için bir kampanyalarında 14 milyon dolar sarf ettikleri, Ararat filminin maliyetinin 15 milyon dolardan fazla olduğu ve bunlarla birlikte çeşitli faaliyetlerin yalnızca ABD’de değil Fransa, Kanada, Avustralya ve Lübnan başta olmak üzere diğer bazı ülkelerde de yapıldığı düşünüldüğünde, harcanan rakamın yılda en az 100 milyon dolar olacağı sonucuna varılmaktadır.(5)

Ermeni diasporasının tüm alanlardaki eylemlerinin esas amacı özellikle uluslararası alanda etkin olan ülkelerden başlayarak soykırım iddiasının ülkelerin yerel ve ulusal parlamentolarında kabul ettirmek ve sonraki aşamada da Türkiye’den tazminat talebinde bulunmaktır. Son günlerde özellikle tazminatla ilgili Ermenilerce beyanlar verilmektedir. Tabii ki, bu kararlar Türkiye açısından bir bağlayıcılık ifade etmese de, uluslararası alandaki imaj bakımından önemlidir. Ermeni diasporası, söz konusu ülkelerde oy silahını kullanarak siyasi nüfuz sahibi olmuşlar, bunu soykırım iddialarını o ülkelere kabul ettirmek ve bu ülkelerin Ermenistan’a yardımda bulunması adına kullanmışlardır. Özellikle de Ermenistan’ın bulunduğu bölgede Türkiye’nin dahil olduğu tüm projelere karşı gelerek, anti propaganda yapmışlardır.

Bir Türk devleti olarak Azerbaycan’dan istediklerini elde ettiklerinden diasporanın aslında ikinci hedefi Türkiye’yle ilgili hayali soykırım iddianameleridir. Azerbaycan’la ilgili faaliyetleri Karabağ’daki savaşla ve mevcut durumla ilgili uluslararası arenada dezenformasyon oluşturmaktan ve karşı propagandadan ibarettir.

Ermeni diasporasının aslında Ermenistan halkı adına çalışmadığı, kendi çıkarları doğrultusunda hareket ettiğini görüyoruz. Ermenistan devletinin dış politika hedeflerinin başında da dünyanın çeşitli ülkelerindeki Ermeni diasporası ile yakın ilişkiler kurarak bu toplulukların ekonomik kalkınmaya bir fayda sağlamalarını temin etmek gelmektedir. Başka ülkelerden farklı olarak Ermenistan-Ermeni diasporası ilişkileri çok sistematik olarak gelişme göstermiştir. Aslında spesifik hedef: Ermeni diasporası elinde bulunan maddi zenginlikleri Ermenistan için harcamaktan kaçınmayacak, Ermenistan da devlet olarak diasporayla bağlarını pekiştirmek için mevcut “davalarını” yeni politik hedefler belirleyerek daha ileri götüreceklerdir.

Ermeni diasporasının birçok bakımdan başka diasporalardan farkları vardır. Genel olarak diasporalar devlet desteğiyle hareket edib örgütlenirken, Ermeni diasporası Ermenistan devletini yöneterek örgütlemektedir. Günümüzde Ermeni diasporası her alanda etkin olmasıyla birlikte özellikle Ermenistan dış politikası oluşturulurken bir bakıma Ermenistan’ın üstü konumundadır. Ermenistan politika uygulayıcıları uluslararası alanda adım atmak için konum itibarile bir üst-devlet hüviyeti sergileyen Ermeni diasporasından izin almak mecburiyetindedirler.

Özellikle Türkiye’yle ilgili bir politika sergilendiğinde veya Karabağ sorunuyla ilgili bir gelişme olduğunda bu gerçek daha belirgin ortaya çıkmaktadır. Örneğin, Ermenistan dışişleri bakanı Edvard Nalbandyan’ın BBC Türkçe servisine vermiş olduğu röportaj, diasporanın Ermenistan için hangi konumda olduğunu göstermesi açısından önemlidir. Söz konusu röpotajda Ermeni diasporasının tutumunu değerlendiren Nalbandyan, “Diaspora Ermenistan nüfusunun üçte ikisine eşit. Nasıl Ermenistan kamuoyunun ya da Türk kamuoyunun görüşünü yok sayamıyorsak, diasporanın görüşünü de yok sayamayız. Türkiye ile barışmamızdan herkesin mutlu olduğunu söyleyemem. Ama iki ülke liderlerinin sorumluluğu üstleneceğini ve halklarımızın ve bölgemizin çıkarları için sıra dışı kararlar alacağımızı düşünüyorum”(6) diye konuşmuş ve ardından özellikle Fransa’daki diasporadan eleştiri almış hatta istifa etmesi istenmiştir.

Son dönemde, Ermeni diasporasının farklı bir yapılanmaya gittiği yönünde haberler yapılmaktadır. Özellikle Türkiye’nin PKK ile mücadelesinde somut netice elde edilmesi ve PKK’nın tasfiyesi durumunda bölgede PKK’dan daha güçlü yeni bir örgütle ortaya çıkacağı iddia edilmektedir.(7) “Ermeni-Kürt-Süryani Özgürlük Savaşçıları” adıyla ortaya çıkan örgüt kendisini terör örgütü olarak nitelendirmese de, Amerika’da konuşlanarak üye sayısını artırmaya çalışmakta ve üyelerine silahlı-psikolojik eğitim vermektedirler.(8) Bu silahlı örgütlenmenin esas amacı Ortadoğu’da ve Kafkasya’daki son gelişmelere paralel olarak meydana gelecek karışıklıktan faydalanarak Karabağ-Anadolu ekseninde düşledikleri “Büyük Ermenistan’ı” gerçekleştirme hayalidir. Ermeni diasporasının olası silahlı örgüt olarak ortaya çıkma durumuna bölge ülkeleri hazırlıklı olmalıdırlar. Bu eylemlerin bir gün kendilerine de zarar vereceğini öngörerek Ermenilere destek verip kullanan üçüncü ülkeler de bu tutumlarında vazgeçmelidirler.

Son günlerdeki ABD’de ve Fransa’daki gelişmeleri izlediğimizde ermeni toplumunun daha da saldırganlaştığını görmekteyiz. Osmanlı döneminde itibaren hep üçüncü ülkelerin oyununa gelerek aynı bölgeni paylaştıkları milletlere düşmanlık yaparak, hiyanet eden Ermeni toplumu ne yazık ki günümüzde de bu tutumunu sergilemektedir. Bu tutumdan Ermenistan halkı dahil hiçbir millet fayda sağlamamaktadır.

Bunlardan şu anlaşılmaktadır ki, Ermeni diasporası ikna edilmeden özellikle Türkiye’yle ve Azerbaycan’la ilişkiler normalleşemez. Ermenistan’ın iç yapısında değişiklik olmadan, dış politika stratejisinde Ermeni diasporasının da bir uzantısı olan ‘irredantist’ politikalardan vazgeçmediği müddetçe bölgesel sorunlar çözülemeyecektir. Ermeni diasporasının ayrımcı politikalarından arındırılmamış bir Ermenistan devleti hiç bir zaman özgür politikalar yürütemeyecektir. Bu durumdan da en büyük zararı, hiç şüphesiz ki bölgesel işbirliğinden ve çeşitli bölgesel projelerden kendini mahrum bırakan Ermenistan devleti ve Ermeniler görecektir.

Bölgesel işbirliği, kalkınma, halkların refahı ve evrensel barış adına Ermenistan ve üçüncü ülkeler Ermeni diasporasının dayatmalarına-çıkarlarına boyun eğmeden ‘birlikte bir arada yaşama ilkesine’ uygun olarak politikalar üretmeleri insanlık adına hizmet olacaktır.

Samir GULİYEV

Qafqaz Üniversitesi – Bakü/AZERBAYCAN

 

DİPNOTLAR

  1. Brent Hayes Edwards, The Practice of Diaspora: Literature, Translation, and the Rise of Black Internationalism, New York, 2003, p. 187.
  2. “Armenia”, New World Encyclopedia,

 http://www.newworldencyclopedia.org/entry/armenia , (25.04.2012).

  1. 3.       Armenian Population In The World”,  

http://www.armeniadiaspora.com/population.html#comment-1234 , (25.04.2012).

  1. Şenol Kantarcı, “ABD ve Kanada’da Ermeni Diasporası: Kuruluşlar ve Faaliyetleri”, Ermeni Araştırmaları, Sayı: 3, Eylül Ekim Kasım, 2001, s. 73.
  2. Ömer E. Lütem, “Güncel Boyutuyla Ermeni Sorunu”, http://www.ermenisorunu.gen.tr/turkce/makaleler/makale39.html , (25.04.2012).
  3. “Nalbandyan: Önümüzde engel yok”, BBC,  http://www.bbc.co.uk/turkish/news/story/2008/10/081027_turkey_armenia.shtml , (25.04.2012).
  4. Savaş Eğilmez, “Ermeni Diasporası Terör Örgütü Kuruyor”, http://www.focushaber.com/videogaleri/-ermeni-diasporasi-teror-orgutu-kuruyor--v-8907, (25.04.2012).
  5. American Armenian Legion,

http://www.americanarmenianmilitia.com/index.php?option=com_content&task=view&id=5&Itemid=6 , (25.04.2012).

 

 

 
  "Dengesizliğin Dengeleyici Gücü" Olabilmek...   2012-04-16
  "Türkiye'nin Normatif Değerler İle Realpolitik Arasında Sıkıştığı Alan Libya ve Suriye Örnekleri"   2012-04-17
  "Başlarken"...   2012-04-15 21:47:16
  "Türkiye İçin Yeni Bir Dış Politika Karar Verme Modeli Önerisi"   2012-04-17
  "İkinci Marmara Seferini Yeniden Düşünmek"   2012-04-17
  "Türk Dış Politikası ve Kamu Diplomasisi"   2012-04-17
  Arnavutluk’ta “Yeni Milliyetçilik” Rüzgarı   2012-04-21
  "Türk Dış Politikasının İşleyişi Üzerine Bir Değerlendirme"   2012-04-18 23:26:39
  "Küreselleşen Dünya’da, Devletlerin Daha Demokratik Dış Politika Karar Verme Sürecine İhtiyacı Vardır"   2012-04-17
  "Dış Politika Yaklaşımlarındaki Dönüşüm"   2012-04-20
 
Ana Sayfa Hakkımızda Haberler Analizler Röportajlar Projeler Duyurular Raporlar Makaleler Yasal Uyarı İletişim
  Soft&Design N.ROGLU